Teatr im. Jana Kochanowskiego w Opolu powstał 1 stycznia 1975 roku. Od lutego Teatr objął Bogdan Hussakowski, który przejął go po Mariuszu Dmochowskim. Od sezonu 1979/80 Teatrem kierował Bohdan Cybulski, od 1982/83 – Wojciech Zeidler. Potem od 1987/88 Maciej Korwin, dalej od 1990/91 Leszek Kodrzycki i Szczepan Szczykno, od sezonu 1992/93 Jan Feusette, którego od 1996/97 zastąpił Adam Sroka. Od 1999/2000 funkcję dyrektora naczelnego i artystycznego sprawował Bartosz Zaczykiewicz. Od sezonu 2007/2008 dyrektorem naczelnym i artystycznym jest Tomasz Konina.

Teatr im. Jana Kochanowskiego, oprócz swoich rozmiarów, znany jest z organizacji jednego z największych festiwali teatralnych w Polsce – Opolskie Konfrontacje Teatralne „Klasyka Polska”, które odbywają się corocznie od powstania Teatru (jedyna przerwa nastąpiła w 1992 roku). Konfrontacje goszczą najlepsze spektakle z całego kraju, które rywalizują o Grand Prix i szereg nagród dla twórców i aktorów.

Z „Kochanowskim” było związanych wielu znakomitych ludzi teatru, m.in.: Tadeusz Nyczek, Lidia i Jerzy Skarżyńscy, Giovanni Pampiglione, Jan Polewka, Czesław Niemen, Krzysztof Szwajgier, Jerzy Goliński, Jan Kanty Pawluśkiewicz, Walery Fokin, Marcin Jarnuszkiewicz, Zofia de Ines, Urszula Kenar, Andrzej Mleczko, Jan Banucha, Jerzy Satanowski, Tadeusz Woźniak, Mikołaj Grabowski, Magdalena Raszewska, Eugeniusz Korin, Zygmunt Konieczny, Adam Kilian, Andrzej Zarycki, Jarosław Kilian, Zbigniew Brzoza, Julia Wernio, Agnieszka Glińska, Jan Szurmiej i inni.

Film z okazji 35-lecia Teatru

Teatr im. Jana Kochanowskiego jest jednym z najciekawszych obiektów teatralnych w Polsce. Jego wyposażenie techniczne jest niemalże równorzędne z aparaturą jaka jest w posiadaniu Teatru Narodowego w Warszawie oraz Teatru Wielkiego w Łodzi.

 
Opolski Teatr posiada cztery sceny:

• Duża Scena: 577 miejsc. Ogromne boczne kieszenie oddzielone żelaznymi kurtynami, obszerne zascenie i magazyn wysokich dekoracji, połączony z windą mogącą przetransportować średniej wielkości samochód ciężarowy. Teatr posiada bardzo dużą scenę obrotową, tzw. obrotówkę o 13 m średnicy z wbudowanymi w nią czterema ogromnymi zapadniami o skoku ponad 5 m, poruszanymi niezależnie od ruchu obrotówki, co jest ewenementem na skalę europejską. Ponadto powierzchnie zapadni można ustawić skosem pod kątem do 15 stopni. Proscenium zajmuje mechanicznie opuszczany dwuczęściowy orkiestron.
• Mała Scena (amfiteatralna): ma kształt trapezu, otoczona z trzech stron stromą widownią na 193 miejsca.
• Scena na Parterze (studyjna), tzw. „bunkier”: w pełni mobilna widownia na 80 osób, umożliwiająca dowolne kształtowanie przestrzeni i zapewniająca bliski kontakt z publicznością.
• Dekoratornia: podobnie jak „bunkier” ma w pełni mobilną widownię.